Umówmy się: zakazywanie uczniom korzystania ze Sztucznej Inteligencji (AI) przypomina dziś walkę z kalkulatorami trzydzieści lat temu. I tak będą z niej korzystać na smartfonach pod ławką, i tak będą generować wypracowania, prezentacje czy rozwiązania zadań w 15 sekund.
Prowadząc szkolenia dla rad pedagogicznych w całej Polsce, widzę w pokojach nauczycielskich ten sam paradoks. Z jednej strony nauczyciele denerwują się, bo czują, że piękne wypracowanie trójkowego ucznia wcale nie jest jego autorstwa, ale nie wiedzą, jak to sprawdzić i udowodnić. Z drugiej strony – ci sami nauczyciele po powrocie do domu poświęcają swój prywatny wieczór na wymyślanie testów, pisanie sprawozdań, IPET-ów i scenariuszy lekcji.
A gdyby tak odwrócić role? Zamiast bać się Sztucznej Inteligencji, zrozumieć jak działa, w 10 sekund wyłapywać niesamodzielne prace uczniów, a samemu odzyskać przynajmniej 5 godzin wolnego czasu w tygodniu?
Nauczyciele często pytają mnie na warsztatach: „Panie Grzegorzu, czy istnieje jakiś program, który wykryje AI na 100%?”. Prawda jest taka, że darmowe „detektory AI” w internecie potrafią się mylić. Ale wprawne oko nauczyciela, który sam poznał obsługę AI, wyłapie wygenerowany tekst w kilka sekund.
Po czym poznać, że pracę domową napisał algorytm, a nie Twój uczeń?
🟢 Zbyt idealny, „encyklopedyczny” styl (tzw. lanie wody)
Darmowy ChatGPT pisze bardzo poprawnie, ale potwornie nudno i ogólnikowo. Używa słów, których żaden 13-latek nigdy nie powiedziałby na głos: „Reasumując”, „Warto nadmienić, iż”, „Niezwykle istotnym aspektem jest...”. Jeśli uczeń, który na lekcji ledwo kleci zdania, nagle oddaje esej napisany językiem akademickim – masz odpowiedź.
🟢 Zmyślone fakty i cytaty (tzw. halucynacje AI)
Sztuczna Inteligencja nie „wie” wszystkiego – ona zgaduje kolejne słowa. Kiedy nie zna lektury (zwłaszcza polskiej!), potrafi z pełną pewnością siebie... zmyślić bohatera lub wydarzenie. Na szkoleniach pokazuję nauczycielom klasyki: ChatGPT potrafi napisać, że w „Kamieniach na szaniec” główni bohaterowie walczyli pod Grunwaldem, albo wymyślić nieistniejący cytat z „Pana Tadeusza”.
🟢 Najprostszy test weryfikacyjny w 30 sekund
Nie musisz nikogo oskarżać bez dowodów. Wystarczy, że przy oddawaniu pracy zadasz uczniowi jedno proste pytanie o trudne słowo użyte w jego własnym tekście albo poprosisz: „Świetny trzeci akapit! Opowiedz mi w dwóch zdaniach własnymi słowami, co miałeś tu na myśli”. Uczeń, który zrobił tylko „Kopiuj – Wklej” z telefonu, nawet nie przeczytał tego, co wydrukował.
Kiedy nauczyciele na moich szkoleniach pierwszy raz sami wpisują dobrze skonstruowane polecenie (tzw. prompt) do darmowego narzędzia AI, na sali zapada cisza, a potem słychać: „Dlaczego nikt nam tego wcześniej nie pokazał?!”.
Zobacz, co Sztuczna Inteligencja może zrobić za Ciebie jeszcze przed poranną kawą w pokoju nauczycielskim:
🟢 Sprawdziany, kartkówki i testy w dwóch grupach (z kluczem odpowiedzi!)
Jak to działa: Wklejasz temat lekcji lub fragment tekstu z podręcznika i piszesz jedno zdanie polecenia. W 20 sekund otrzymujesz gotowy test dla Grupy A i Grupy B (pytania zamknięte, otwarte, prawda/fałsz) razem z gotowym kluczem odpowiedzi i punktacją dla Ciebie.
🟢 Dostosowanie jednego tekstu dla uczniów o różnych potrzebach
Jak to działa: Masz w klasie ucznia zdolnego, ucznia z trudnościami w czytaniu albo ucznia z Ukrainy? AI w 10 sekund przerobi ten sam materiał lekcyjny na trzy wersje: uproszczoną z wypunktowaniem najważniejszych pojęć oraz rozszerzoną z dodatkowymi zagadkami.
🟢 Szkolna „papierologia”: sprawozdania, opinie, komunikaty dla rodziców
Jak to działa: Zamiast siedzieć wieczorem nad pustą kartką w Wordzie i zastanawiać się, jak ładnie ubrać w słowa sprawozdanie z realizacji projektu czy trudną wiadomość w e-dzienniku do rodziców – rzucasz AI trzy suche fakty, a ona układa z tego profesjonalne, dyplomatyczne pismo.
🟢 Kreatywne pomysły na lekcję, gdy brakuje Ci weny
Jak to działa: Wpisujesz: „Podaj mi 5 krótkich, angażujących gier lub zagadek na początek lekcji o ułamkach / II wojnie światowej / fotosyntezie dla 7 klasy, do których nie potrzebuję żadnego dodatkowego sprzętu”. Dostajesz gotowce od ręki.
🟢 Tworzenie kart pracy, krzyżówek i ilustracji edukacyjnych
Jak to działa: Nowoczesne narzędzia AI potrafią nie tylko pisać, ale też w kilka sekund wygenerować dowolną ilustrację do prezentacji, schemat czy tekst z lukami do uzupełnienia przez uczniów na lekcji.
Sztuczna Inteligencja jest jak bardzo zdolny, ale niedomyślny praktykant. Jeśli powiesz jej ogólnie: „Zrób sprawdzian z historii”, dostaniesz słaby, bezużyteczny materiał. Ale jeśli wiesz, jak wydać jej precyzyjne polecenie (prompt) – dostaniesz materiał lepszy niż z kupnego poradnika metodycznego.
Dlatego na warsztatach w SkillsUp nie robimy wykładów o historii informatyki. Siadamy wspólnie do komputerów i ćwiczymy na żywo:
Uczymy się pisać skuteczne prompty dla nauczycieli – tworzymy wspólnie gotowe szablony poleceń pod konkretne przedmioty (od edukacji wczesnoszkolnej, przez humanistów, aż po przedmioty ścisłe i zawodowe).
Pokazujemy wyłącznie darmowe i bezpieczne narzędzia – takie, za które szkoła ani nauczyciel nie muszą płacić ani grosza i w których nie narusza się zasad RODO.
Uczymy mądrego włączania AI w lekcje – jak formułować tematy projektów uczniowskich, prezentacji i zadań na lekcji, których nie da się bezmyślnie skopiować z ChataGPT, i jak uczyć młodzież krytycznego myślenia.
Chcesz zorganizować praktyczne, otwierające oczy szkolenie dla rady pedagogicznej z wykorzystania Sztucznej Inteligencji (AI) oraz nowoczesnych technologii TIK w dydaktyce? Bez trudnego żargonu, w 100% na życiowych przykładach z codziennej pracy w szkole.
Przyjeżdżamy do szkół podstawowych i ponadpodstawowych w Lublinie i całym woj. lubelskim, a w przypadku większych modułów szkoleniowych – na terenie całej Polski.